Wycieczka Zamość – perła renesansu i Miasto Idealne kanclerza Jana Zamoyskiego

Wycieczka "Zamość – perła renesansu i Miasto Idealne kanclerza Jana Zamoyskiego"

liczba atrakcji: 8
czas zwiedzania: jednodniowa
kategoria: śladami zabytków
autor: mnf
data dodania wycieczki: 2011-05-16 12:29:01

Ocena: 4.4

Opis:
Zamość powstał w ostatniej ćwierci XVI w. z inicjatywy i środków kanclerza wielkiego koronnego Jana Zamoyskiego. Magnat stworzył w ten sposób pierwsze w kraju Miasto Idealne, nie tylko z nazwy – bezpieczne (znakomity system fortyfikacji), tolerancyjne (powstały tu świątynie różnych wyznań) i światłe (właściciel miasta ufundował Akademię Zamoyską, czwartą w kraju uczelnię wyższą). Dziś Zamość pozostaje najbardziej spójnym zespołem architektury późnorenesansowej w kraju, wpisanym na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

 
Twierdza i bramy miejskie Zamościa Twierdza i bramy miejskie Zamościa
Zamość powstał wewnątrz wielobocznej twierdzy o długości murów 2500 m, z systemem fos, wałów i siedmioma bastionami. Projekt urbanistyczny był dziełem włoskiego architekta Bernardo Morando, a realizowany był od 1579 do 1618 r. Pierwszą próbę Zamość przeszedł w 1648 r., gdy twierdza zaatakowana została – bez powodzenia – przez powstańców ukraińskich pod wodzą B. Chmielnickiego. Forteca ostatecznie zlikwidowana została w 1866 r. Z dawnego systemu zachował się VII Bastion a także bramy: Szczebrzeska...
Rynek Wielki w Zamościu Rynek Wielki w Zamościu
Okazały zamojski rynek (Rynek Wielki) ma kształt kwadratu o boku 100 m. Okalają go barwne kamienice z podcieniami, szczególnie piękne w części północnej, zamieszkanej niegdyś przez ormiańskich kupców. Zachowało się tam najwięcej dekoracji ściennych i misternych attyk. Warto jednak obejść cały rynek, by obejrzeć piękne portale renesansowych i barokowych kamienic i urokliwe detale architektoniczne domów zajmowanych niegdyś przez greckich i włoskich kupców, aptekarzy, profesorów Akademii Zamojskiej,...
ratusz w Zamościu ratusz w Zamościu
Szczególnie interesującym obiektem w Zamościu jest ratusz – różowy budynek niezwykłej urody, zbudowany w stylu manierystyczno-barokowym. Prowadzą do niego wachlarzowe schody. Sam gmach jest duży, ale lekkości dodają mu wieńcząca go attyka i wieżyczki na narożach. Oś symetrii stanowi wieża o wysokości 52 m. Ratusz stoi w północnej pierzei zamojskiego rynku. Hejnał Zamościa w sezonie jest odgrywany z wieży ratuszowej na trzy strony świata. Pominięto zachód, gdyż założyciel zakazał trąbienia w stronę...
Muzeum Zamojskie w Zamościu Muzeum Zamojskie w Zamościu
Obok ratusza, w zespole najpiękniejszych kamienic należących do osiedlonych w mieście w 1585 r. kupców ormiańskich istnieje od 1926 r. muzeum. Placówka posiada działy: archeologiczny, historyczny, etnograficzny, można tu obejrzeć eksponaty dotyczące historii Zamościa, tutejszej ordynacji oraz ludzi, którzy ją tworzyli. Częścią placówki jest Muzeum Barwy i Oręża „Arsenał”, które – zgodnie z nazwą – ma swą siedzibę w pochodzącym z 1630 r. gmachu zamojskiego arsenału.
Katedra Zmartwychwstania Pańskiego i św. Tomasza Apostoła w Zamościu Katedra Zmartwychwstania Pańskiego i św. Tomasza Apostoła w Zamościu
W Zamościu nie sposób pominąć katedry Zmartwychwstania Pańskiego i św. Tomasza Apostoła wzniesionej między 1587 i 1598 r. (projekt Bernardo Morando). Jest to piękna, obszerna późnorenesansowa świątynia, pozbawiona wieży (za to z monumentalną dzwonnicą obok). Warto zwrócić uwagę na 23 przęsła, każde oznaczone kolejną literą łacińskiego alfabetu. We wnętrzu wzrok przyciągają wykończenie sklepienia, delikatne złocone sztukaterie i bogato zdobione rozmaitymi motywami łuki arkad, a także znajdująca...
Pałac Zamoyskich w Zamościu Pałac Zamoyskich w Zamościu
W sąsiedztwie katedry wznosi się rezydencja dawnych właścicieli miasta. Piękny niegdyś pałac Zamoyskich, zbudowany pod koniec XVI w., został przebudowany w XVIII stuleciu (projekt architekta Columbaniego), ale w XIX w. zamieniony został w koszary i biura. Obszerny kompleks pałacowy na planie podkowy zajmuje większą część zachodniego krańca zamojskiej starówki. Przed pałacem warto obejrzeć ustawiony w 2005 r. konny pomnik hetmana Jana Zamoyskiego z buławą w wyciągniętej dłoni.
Kościół św. Mikołaja w Zamościu Kościół św. Mikołaja w Zamościu
Kościół św. Mikołaja  (projekt Jana Jaroszewicza) na południowo-wschodnim krańcu starego miasta powstał w latach 1618-1631 jako świątynia greckokatolicka. Późnobarokowa, ośmioboczna wieża z wysokim hełmem zwieńczyła renesansową świątynię w ostatnich latach XVII w. We wnętrzu zachowało się wyposażenie z XVII-XVIII w. – granitowy ołtarz główny, malowane sztukaterie, kropielnica z czarnego marmuru, późnorenesansowy portal.
synagoga w Zamościu synagoga w Zamościu
Cennym zabytkiem miasta jest późnorenesansowa synagoga z lat 1610-1620, doskonale wkomponowana w zabudowę Starego Miasta. W XVII w. do gmachu  dobudowano dwie przybudówki (w jednej z nich stworzono babiniec). Bożnica ozdobiona jest wysoką attyką, zakrywającą dach. Wewnątrz można obejrzeć bogate sztukaterie, przypominające te z katedry. Wokół synagogi, w północno-wschodniej części starówki powstała niewielka dzielnica żydowska. Co ciekawe, w Zamościu w czasach kanclerza Zamoyskiego osiedlili...